23
Wanny z hydromasażem
Masaż wodny to jeden z zabiegów stosowanych w hydroterapii. Korzystają z niego nie tylko pacjenci sanatoriów, ale i klienci gabinetów odnowy biologicznej.
Dobroczynne oddziaływanie wody na psychikę i organizm człowieka znane jest od dawna. Strumienie wody, masując ciało dają uczucie odprężenia i poprawiają samopoczucie. Pulsująca woda rozluźnia mięśnie, poprawia krążenie i polepsza ukrwienie skóry. Najprostszą formą masażu wodnego jest zwykły prysznic. Więcej możliwości daje kąpiel w wannie z hydromasażem. Wanny te potocznie zwane są „jacuzzi” od nazwy firmy, która opatentowała to rozwiązanie i jako pierwsza wprowadziła na rynek ten rodzaj wanien.
Ludzie starsi, kobiety w ciąży i osoby chore na serce powinny, przed korzystaniem z hydromasażu, skonsultować się z lekarzem.
■ Rodzaje masażu
Hydromasaż, czyli masaż wodny, a właściwie wodno-powietrzny, odbywa się za pomocą tzw. biczów wodnych. Bicze wodne są to silne, wirujące strumienie wody lub wody wymieszanej z powietrzem, powstające w specjalnych dyszach (tzw. jetach) umieszczonych w ściankach wanny. Dzięki nim mieszanina wody i powietrza dociera do ciała kąpiącej się osoby. Dodatek powietrza powoduje zwiększenie ciśnienia bicza wodnego. Ilość powietrza dopływającego do dysz można regulować za pomocą pokrętła umieszczonego na brzegu wanny. Liczba dysz jest uzależniona od wielkości i kształtu wanny. Niektóre wanny mają specjalnie wytłoczone zagłębienia, w których montuje się dysze w taki sposób, aby nie przeszkadzały podczas kąpieli. W wannach małych (prostokątnych) zwykle montuje się 5-6 dysz, w wannach trójkątnych – od 6 do 8. Dysze mogą być nastawne, co pozwala ukierunkować strumień wody na określone partie ciała. Zamykane zaś dają możliwość uniknięcia masażu wybranej (np. bolącej) części ciała.
Rozmieszczenie dysz w ściankach wanny jest bardzo ważne, gdyż decyduje o masażu konkretnych partii ciała: karku, pleców i ramion, bioder, łydek i stóp. Masaż pleców może odbywać się za pomocą jednej dużej dyszy i czterech mniejszych umieszczonych wokół niej w oparciu wanny. Do masażu okrężnego karku służy dysza turbinowa. Niektóre firmy montują dysze w miejscach wskazanych przez klienta. Należy jednak pamiętać, że rozmieszczenie dysz proponowane przez producenta nie jest przypadkowe. Jest poparte badaniami, obliczeniami i nie powinno się go pochopnie zmieniać.
Wodę do dysz podaje agregat pompowy. Pompa zasysa wodę z wanny przewodem ssącym, zakończonym specjalnym otworem wlotowym i wtłacza ją przez dysze z powrotem do wnętrza wanny. Przewody, którymi płynie woda są wykonane ze sztywnych lub giętkich (karbowanych) rur z PCW. Dobry agregat pompowy pracuje cicho. Może być chłodzony wodą kąpielową, co sprawia, że jest ona systematycznie podgrzewana. Najczęściej spotyka się agregaty mocy około 1 kW, a przy dużych wannach 1,5 kW. Masaż powietrzny (tzw. perełkowy), wspomaga hydromasaż i odbywa się za pomocą drobniutkich bąbelków powietrza. Spotyka się dwa rozwiązania tego rodzaju masażu. Powietrze może być wtłaczane w postaci drobnych pęcherzyków przez dysze lub perforowane dno wanny. Wanny, w których sprężone powietrze wydostaje się otworkami, mają podwójne dno. W przestrzeni między nimi znajdują się kanały zapewniające równomierne rozprowadzenie powietrza. Wanny z dyszami powietrznymi powinny mieć odpowiednio grube i wytrzymałe dno.
Powietrze do masażu powietrznego jest wtłaczane przez kompresor, umieszczony pod wanną. Powietrze to może być podgrzewane lub niepodgrzewane. W niektórych systemach strumienie pęcherzyków powietrza mogą pulsować płynnie lub skokowo między minimalnym i maksymalnym ich natężeniem. Sterowanie aparaturą do masażu może być pneumatyczne – za pomocą pokręteł lub elektroniczne za pomocą wyłączników sensorowych.
■ Wyposażenie dodatkowe
Wanna może mieć podwodne oświetlenie halogenowe, układ zamykająco-przelewowy, urządzenie do podgrzewania wody kąpielowej i powietrza do masażu perełkowego, do osuszania przewodów i dysz po skończonej kąpieli, oraz usuwania resztek pokąpielowych oraz system dezynfekcji – stosowany najczęściej w wannach znajdujących się w hotelach, zakładach leczniczych, gabinetach itp. Razem z wanną można kupić luksusową baterię, montowaną na obrzeżu wanny. Bateria, jak i inne detale (uchwyty, korek, pokrętło przelewu) mogą być pozłacane. Niektóre wanny mają dno wykonane w wersji antypoślizgowej.
■ Materiał
Wanny z hydromasażem wykonywane są z tworzyw sztucznych – najczęściej z akrylu sanitarnego. Wytłacza się je z płyt akrylowych. Wanny wykonane z akrylu wysokiej jakości mają odpowiednią wytrzymałość, trwałe kolory, są odporne na zarysowania i ścieranie oraz środki chemiczne używane w gospodarstwie domowym. Tworzywa sztuczne są złymi przewodnikami ciepła, w związku z tym woda w czasie kąpieli nie stygnie tak szybko, jak w wannach metalowych. Nie ma też uczucia zimna przy zetknięciu się ze ścianką wanny. Ewentualne rysy powstałe na powierzchni wanny można usunąć za pomocą past polerskich. Spotyka się również wanny ze sztucznego marmuru (konglomeratu) lub laminatu.
■ Montaż wanny
Wanny są ustawiane na specjalnych stelażach aluminiowych lub na nóżkach. Ze względu na drgania, jakie powstają w trakcie hydromasażu, nie powinny być sztywno połączone z obudową z glazury. Przód wanny jest osłonięty panelem, który w razie potrzeby można zdjąć i dostać się do pompy i przewodów. Można też zagłębiać wanny w podłodze, zawsze jednak trzeba pamiętać o możliwości dostania się do urządzeń i zapewnieniu wentylacji przestrzeni pod wanną. Przed zainstalowaniem wskazana jest konsultacja z fachowcem, który określi, jakie wymagania musi spełniać instalacja elektryczna i wodociągowa, aby bez problemu podłączyć wannę. Dobrze też, jeśli o zamiarze zamontowania wanny z hydromasażem wie architekt projektujący dom.
Podłączenie wanny do instalacji elektrycznej najlepiej powierzyć osobie z serwisu lub uprawnionemu elektrykowi. Przy nie umiejętnym podłączeniu urządzeń elektrycznych (dotyczy to szczególnie wanien produkowanych za granicą), łatwo można uszkodzić skrzynkę sterującą.
■ Zabezpieczenia
Wanna powinna mieć odpowiednie atesty i certyfikaty polskie lub ewentualnie kraju, w którym została wyprodukowana.
Większość wanien ma czujniki poziomu wody. Hydromasaż można uruchomić dopiero wtedy, gdy dysze są przykryte wodą. Wcześniejsze włączenie hydromasażu grozi zalaniem łazienki strumieniami wody o bardzo dużej sile. System wyłącza się samoczynnie po pewnym czasie, na wypadek, gdyby osoba kąpiąca się zasnęła w wannie. Innym zabezpieczeniem może być:
♦ zerowanie pompy wodnej i ramy aluminiowej,
♦ izolacja ochronna kompresora i skrzynki elektronicznej,
♦ maksymalne napięcie elementów w bezpośrednim zasięgu kąpiącego się – 12 V prądu stałego,
♦ odpowiedni stopień ochrony silnika pompy,
♦ dostateczna odległość pompy od otworu ssącego, uniemożliwiająca wciągnięcie włosów.
Instalacja elektryczna w domu lub mieszkaniu powinna mieć zamontowany wyłącznik różnicowo-prądowy.
■ Czyszczenie i konserwacja
Przewody, którymi pompa zasysa i tłoczy wodę, powinny być ułożone z takim spadkiem, aby znajdująca się w nich woda mogła spłynąć do kanalizacji. Także pompa, po zakończeniu kąpieli, powinna być opróżniana z wody. Jeśli urządzenia nie są całkowicie odwodnione, w zalegającej wodzie rozwijają się glony i bakterie, które zanieczyszczają wodę używaną do kąpieli. Dlatego producenci zalecają okresową dezynfekcję systemów masażu. Po każdej kąpieli należy przedmuchać kanały powietrzne (masaż powietrzny) by osuszyć i usunąć zanieczyszczenia.
Niektóre firmy oferują specjalny system spłukiwania wanny, który oczyszcza elementy hydromasażu z resztek pokąpielowych.
■ Wanny typu SPA
Są formą pośrednią między wanną a basenem. Umożliwiają kąpiel kilku osobom jednocześnie i mogą być źródłem relaksu dla całej rodziny. Najczęściej instaluje się je w domu na poziomie parteru lub w piwnicy. Wyposażone są w hydromasaż i masaż powietrzny oraz oświetlenie podwodne. Ze względu na dużą pojemność tych wanien, wodę wymienia się w nich raz na jakiś czas (np. co 15-20 kąpieli, jeżeli nie używa się mydła). Do oczyszczania wody kąpielowej służy filtr i ozonator. Wodę do kąpieli się podgrzewa. Możliwe jest zaprogramowanie temperatury wody na określoną godzinę. Do tego typu wanien zaleca się ustawianie agregatu pompowego i kompresora w osobnym pomieszczeniu, ponieważ są one dosyć hałaśliwe. Wanny te mają specjalne pokrywy zabezpieczające przed utratą ciepła i nieszczęśliwym wypadkiem (np. przypadkowym wpadnięciem dziecka).